१५१३. तुल्येsपराधे स्वर्भानुर्भानुमन्तं चिरेण यत् ।

१५१३. तुल्येsपराधे स्वर्भानुर्भानुमन्तं चिरेण यत् । 

हिमांशुमाशु ग्रसते तन्म्रदिम्न: स्फुटं फलम् ॥

अर्थ :- 

दोघांचा अपराध सारखाच असतानाही राहू सूर्याला खूप वेळाने गिळतो, पण चंद्राला मात्र लगेच गिळतो; हे स्पष्टपणे (चंद्राच्या) कोमलतेचेच फळ आहे.

भावार्थ आणि संदर्भ: या श्लोकातून असा बोध मिळतो की, समाजात किंवा जगात जो बलवान असतो, त्याला त्रास देणे किंवा नमवणे कठीण असते. याउलट, जो नम्र, मऊ किंवा कोमल स्वभावाचा असतो, त्याला लोक लगेच त्रास देतात किंवा दाबण्याचा प्रयत्न करतात.

शब्दार्थ स्पष्टीकरण:

• तुल्ये अपराध (तुल्येऽपराधे): दोघांचा अपराध समान/सारखा असताना.

• स्वर्भानुः: राहू (पौराणिक ग्रहाचे नाव).

• भानुमन्तम्: सूर्य.

• चिरेण: खूप उशिरा किंवा दीर्घ वेळाने.

• हिमांशुम्: चंद्र (ज्याची किरणे थंड/शीतल असतात).

• आशु: त्वरित किंवा लगेच.

• म्रदिम्नः स्फुटं फलम्: कोमलता किंवा मृदुतेचेच हे उघड फळ आहे.

हिंदी अनुवाद

दोनों का अपराध समान होने पर भी राहु सूर्य को बहुत देर में ग्रसता (गिलता) है, किंतु चंद्रमा को तुरंत ही ग्रस लेता है; यह स्पष्ट रूप से (चंद्रमा की) कोमलता का ही फल है।

English Translation

Even though both have committed the same fault, Rahu swallows the Sun after a long time, but swallows the Moon almost instantly; this is clearly the result of the Moon's softness (gentleness).