१४७०. अनया रत्नसमृद्ध्या, सागर ! किं स्फुरसि बहुललहरिभि: ।
तव वल्लभा वराक्यो, वहन्ति वर्षास्वपि जलानि ॥
अर्थ : हे समुद्रा! तुझ्याकडे असलेल्या रत्नांच्या संपत्तीमुळे तू एवढ्या मोठ्या मोठ्या लाटा निर्माण करून उगीच का फुशारकी मारत (गर्व करत) आहेस? जरा बघ, तुझ्या त्या बिचाऱ्या लाडक्या नद्या पावसाळ्यातसुद्धा (तुझ्याकडे येताना) स्वतःचे गोड पाणीच वाहून आणतात.
(टीप: हे सुभाषितांमधील 'अन्योक्ती' (Indirect Satire / टोमणा) या प्रकारातील एक अत्यंत सुंदर आणि मार्मिक सुभाषित आहे. समुद्राकडे रत्ने असली तरी तो नद्यांवर अवलंबून असतो, कारण नद्याच त्याला पाणी देतात. कवी समुद्राला त्याच्या गर्वाची जाणीव करून देत आहे.)
हिन्दी अनुवाद
हे समुद्र! तुम्हारे पास जो रत्नों की समृद्धि (खजाना) है, उसके कारण तुम इतनी बड़ी-बड़ी लहरें उठाकर व्यर्थ ही क्यों इतरा रहे हो (गर्व कर रहे हो)? जरा देखो, तुम्हारी वे बेचारी प्रिय नदियाँ वर्षा ऋतु में भी (तुम्हारे पास आते समय) केवल जल ही बहाकर लाती हैं।
English Translation
O Ocean! Why are you boasting so much by raising huge waves just because of your abundance of gems and riches? Look at your poor beloved rivers, even during the rainy season, they only carry and bring water to you.
No comments:
Post a Comment