१००७. आपदो महतामेव महतामेव सम्पद: |

क्षीयते वर्धते चन्द्र: कदाचिनैव तारका: ||

अर्थ

संकटे काय किंवा वैभव काय थोरामोठ्यांच्या वाट्याला येते. कलेकलेने वाढतो तो चंद्रच, तारका तर कधीच [आकार बदलत ] नाहीत.

१००६. नोदकक्लिन्नगात्रस्तु स्नात इत्यभिधीयते |

स स्नातो यो दमस्नात: सबाह्याभ्यन्तरं शुचि: ||

अर्थ

अंग पाण्याने भिजवले म्हणजे स्नान झाले असे म्हणत नाहीत. तर जो इंद्रिय निग्रह या व्रताने नखशिखान्त शुद्ध झाला, त्यानेच खरे स्नान केले असे म्हणतात. [तो अंतर्बाह्य पवित्र असतो.]

१००५. अस्माकं बदरीचक्रं युष्माकं बदरीतरु: |

बादरायणसम्बधाद्यूयं यूयं वयं वयम् ||

अर्थ

आमच्या बैलगाडीच चाक, बोरीच्या लाकडापासून बनवलेले आहे आणि तुमच्या [अंगणात साक्षात] बोरीच झाडच आहे. [एवढाचं] तुमचा आणि आमचा बोरीमुळे आलेला संबंध [तेवढा सोडला तर] तुम्ही; तुम्ही आहात आणि आम्ही; आम्ही. [यावरून मराठीत बादरायण संबध = अतिशय लांबचा संबध असा शब्द आला आहे.] [जेंव्हा स्वतःच्या फायद्यासाठी  जवळीक दाखवायची इच्छा असते तेंव्हा, अशी  दुरुनची नाती[?] असली तरी चालतात.]

१००४. वाग्वादश्चार्थसम्बध: परोक्षे दारभाषणम् |

यदीच्छेद्विपुलां मैत्रीं त्रीणि तत्र न कारयेत् ||

अर्थ

जर एखाद्याची कायमची आणि उदंड मैत्री हवी असेल तर त्याच्या बाबतीत तीन गोष्टी टाळाव्या. शाब्दिक वादविवाद; पैशाची देवाणघेवाण, व त्याच्या अनुपस्थितीत एकांतात त्याच्या पत्नीशी संभाषण.

१००३. आपातालगभीरे मज्जति नीरे निदाघसन्तप्तः |

न स्पृशति पल्वलाम्भः पञ्जरशेषोऽपि कुञ्जरः क्वापि ||

अर्थ

[मुक्त] हत्ती उन्हाळ्यात उन्हाने त्रासला की पाताळाएवढ्या खोल पाण्यातही [स्वैरपणे] डुंबत राहू शकतो पण तोच पिंजऱ्यात अडकला की डबक्यातल्या पाण्याला स्पर्शसुद्धा करत नाही.

१००२. गुणेन स्पृहणीय: स्यान्न रूपेण युतो नर: |

सौगन्ध्यहीनं नादेयं पुष्पं कान्तमपि क्वचित् ||

अर्थ

[फक्त] देखणा आहे म्हणून [कौतुक मिळवणं ह्यापेक्षाही] माणसानी आपल्या गुणांमुळे हवाहवास वाटायला पाहिजे. फूल दिसायला सुंदर असलं तरी सुवासिक नसलं तर ते सहसा  दिलं जात नाही. [रूपापेक्षा गुण अधिक महत्वाचे आहेत.]

१००१. वरं बुद्धिर्न सा विद्या विद्याया बुद्धिरुत्तमा |

बुद्धिहीना विनश्यन्ति यथा ते सिंहकारका: ||

अर्थ

नुसती सहजबुद्धि [कॉमन सेन्स] असलेली परवडली; [कुठली तरी विशिष्ट] विद्या नसली तरी  चालेल, कारण [एखाद्या विषयातल नुसत] ज्ञान असण्यापेक्षा अक्कल श्रेष्ठ ठरते. सहज बुद्धि नसणारे लोक मात्र त्या सिंह निर्माण करणाऱ्या [दीड शहाण्यासारखे] नाश पावतात.